Sağlık koruyucuları: Eğitimde COVİD-19 pandemisiyle mücadelede okul hemşireleri ve liderlik rolleri

Yayınlanmış 25.09.2024
Anahtar Kelimeler
- Bulaşıcı Hastalık Yönetimi, COVİD-19, Güvenli Okul, Halk Sağlığı, Okul Hemşireliği
- Communicable Disease Management, COVID-19, Public Health, Safe School, School Nursing
Nasıl Atıf Yapılır
Telif Hakkı (c) 2024 Burak Sayar- Emine Kübra Dindar- Cihat Özyılmaz

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Nasıl Atıf Yapılır
Öz
Bu çalışmada, COVİD-19 salgını sırasında okul sağlığı hemşirelerinin, bulaşıcı hastalıkların yönetimindeki kritik rolü ve önemi araştırılmıştır. Pandemi okullar ve eğitim kurumları üzerinde olumsuz etkiler oluşturmuştur. Bu etkilerinin altında, okul sağlığı hemşirelerinin, öğrencilerin ve ailelerinin sağlık hizmetlerine erişimindeki zorlukları aşmadaki yardımları küresel anlamda incelenmiştir. COVİD-19 pandemisinin yarattığı zorluklara yanıt olarak okul hemşireliği uygulamalarının farklı ülkelerde durumu, Türkiye’deki durumu ve bu hemşirelerin eğitim ortamlarında sağlık yönetimine nasıl katkıda bulunduğunu keşfetmeyi amaçlamıştır. İlgili literatürü belirlemek için “okul hemşireliği”, “bulaşıcı hastalık yönetimi”, “COVİD-19”, “güvenli okul”, ve “halk sağlığı” gibi anahtar terimler kullanılarak ilgili yayınların sistematik bir incelemesi yapılmıştır. Tarama, pandemi sırasında okul sağlığı hemşirelerinin rolünü analiz eden tüm çalışmalara odaklanmıştır. Kaynaklar arasında akademik veri tabanları, halk sağlığı raporları ve devlet sağlık örgütü yayınları yer verilmiştir. Türkiye'de okul sağlığı hemşirelerinin istihdamının henüz net sağlanamaması sebebi ile, pandemi sırasındaki rollerine ilişkin spesifik verilere ulaşılamamıştır. Bununla birlikte, konuya katkıda bulunan ilgili literatür kapsamlı bir şekilde gözden geçirilmiş ve çalışmada, eğitim ortamlarında bulaşıcı hastalıkların yönetiminde okul hemşirelerinin kritik rolünü vurgulayan küresel yayınlar analiz edilmiştir. Çalışma, okul sağlığı hemşirelerinin yalnızca bulaşıcı hastalıkların önlenmesi ve kontrolünde önemli roller oynamakla kalmayıp, aynı zamanda pandemi sırasında öğrencilere ve personele yönelik sağlık eğitimine de önemli ölçüde katkıda bulunduğunu vurgulamaktadır. Okul sağlığı hemşireleri, çocukların ve ergenlerin fiziksel, psikolojik ve ruhsal refahının korunmasında çok önemli bir rol oynamıştır. Bulgular, okul hemşirelerinin etkinliğini artırmak için sağlık ve eğitim sistemlerinde yapısal değişikliklere ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, pandemi yönetimi ve halk sağlığının korunmasında okul sağlığı hemşirelerinin kritik öneminin altını çizmektedir. Rollerinin güçlendirilmesi, okullarda bulaşıcı hastalıkların yayılmasının önlenmesi ve öğrencilerin refahının sağlanması için hayati önem taşımaktadır. Öneriler arasında okul sağlığı hemşirelerinin istihdamının artırılması, mesleki gelişimlerinin iyileştirilmesi ve uzmanlıklarının salgın yönetim stratejilerine entegre edilmesi yer almaktadır.
Referanslar
- Akçay, D. (2016). Okul ortamında bulaşıcı hastalıklardan korunma. *Cumhuriyet Hemşirelik Dergisi, 5*(2), 84-94.
- Akgül, E., Ergün, A., & Gür, K. (2024). Güncel yasal düzenlemeler doğrultusunda okul sağlığı hemşireliği. *Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11*(2), 337-343.
- Altuntaş, S. E. R. A. P., & Baykal, Ü. (2012). Okul hemşirelerinin iş, iş ortamı, rol ve sorumluluklarına yönelik görüşleri. *Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 9*(1), 43-45.
- American Academy of Pediatrics. (2023). Retrieved July 5th, 2023, from https://publications.aap.org/aapnews/news/
- Aydın, B., & Ekici, E. (2021). COVID-19 pandemisinde okul sağlığı hemşirelerinin rol ve sorumlulukları. *İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 6*(3), 193-198.
- Badawy, A. M., Mahmod, A., & Abd Elaziem, A. (2024). Knowledge, attitude and practice regarding prevention of COVID-19 among school team. *Sohag Journal of Nursing Science, 3*(5), 43-54.
- Bahar, Z. (2010). *Okul sağlığı hemşireliği*.
- Bentley, J., Rouse, J., & Pinfield, J. (2014). Measles: Pathology, management, and public health issues. *Nursing Standard, 28*(38).
- Budak, F., & Korkmaz, Ş. (2020). COVID-19 pandemi sürecine yönelik genel bir değerlendirme: Türkiye örneği. *Sosyal Araştırmalar ve Yönetim Dergisi*, (1), 62-79.
- Centers for Disease Control and Prevention. (2024). Vaccination trends—Children. Retrieved February 16th, 2024.
- Ceylan, S. S., & Turan, T. (2009). Bir ilköğretim okulunda okul sağlığı hemşireliği uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi. *Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 4*(12), 36-49.
- Cook, G., Appleton, J. V., Bekaert, S., Harrold, T., Taylor, J., & Sammut, D. (2023). School nursing: New ways of working with children and young people during the COVID-19 pandemic: A scoping review. *Journal of Advanced Nursing, 79*(2), 471-501.
- Deville, J. G., Song, E., & Ouellette, C. P. (2021). COVID-19: Clinical manifestations and diagnosis in children. *UpToDate*.
- Filiz, A., & Yıldız, A. (2023). COVID-19 pandemisi sürecinde okulda sağlığın korunmasına yönelik uygulamaların okul yöneticilerin bakış açısıyla değerlendirilmesi. *Okul Yönetimi, 3*(1), 59-70.
- France 24. (2020, September 4th). Days after reopening, France shuts 22 schools after COVID-19 outbreaks. Retrieved from https://www.france24.com/en/20200904-france-shuts-22-schools-after-covid-19-outbreaks
- Gavin, E., & Pleus, D. (2024). School nurses’ emotional well-being: May the Schwartz be with you! *NASN School Nurse, 39*(3), 135-138.
- Gür, K., Yıldız, A., Erol, S., Yurt, S., Ergün, A., Kadıoğlu, H., Kolaç, N., & Adana, F. (2008). Bir ilköğretim okulunda OMAHA problem sınıflandırma listesine göre sağlık problemleri. *Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 10*(3), 114.
- Kadıoğlu, S., Edisan, Z., & Kadıoğlu, F. (2012). Okul sağlığı tarihçesinden bir yaprak: M. Cemal’in “Yeni Mektep Hıfzıssıhhası” kitabı. *Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi, 2*(3), 58-72.
- Kayı, İ., & Sakarya, S. (2020). Policy analysis of suppression and mitigation strategies in the management of an outbreak through the example of COVID-19 pandemic. *Infectious Diseases and Clinical Microbiology, 2*(1), 30-41.
- Kesgin, M. T., & Çağlar, S. (2019). Dünyada ve Türkiye’de okul hemşireliğinin gelişimi. *Journal of Education and Research in Nursing, 16*(4), 343-353.
- Kim, J. E., Seo, H. J., & Yoon, J. (2024). Expert school nurses’ experiences of reopening schools during the COVID-19 pandemic: A qualitative study. *Journal of Pediatric Nursing, 76*, 16-22.
- Koçoğlu, D., & Emiroğlu, O. N. (2011). Okul hemşiresinin okul sağlık tarama programlarındaki rolünün değerlendirilmesi. *Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 13*(3), 5-19.
- Kurt, M. E., Korkutan, M., & Yetiz, P. (2020). COVID-19 sonrası Türkiye’de okul sağlığının geleceği. *Şehir ve Medeniyet Dergisi, 6*(1), 541-555.
- Lowe, A. A., Ravi, P., Gerald, L. B., & Wilson, A. M. (2023). The changing job of school nurses during the COVID-19 pandemic: A media content analysis of contributions to stress. *Annals of Work Exposures and Health, 67*(1), 101-117.
- Maughan, E. (2003). The impact of school nursing on school performance: A research synthesis. *The Journal of School Nursing, 19*(3), 163-171.
- Millî Eğitim Bakanlığı. (2022). Millî Eğitim Bakanlığı okul sağlığı hemşirelerinin çalışma usul ve esasları hakkında yönerge. Retrieved from http://mevzuat.meb.gov.tr/dosyalar/2121.pdf
- Modrcın-Talbott, M. (2002). School health nursing. In S. Clemen-Stone, S. L. McGuire, & D. G. Eigsti (Eds.), *School Health Nursing*.
- National Association of School Nurses. (2016). Framework for 21st century school nursing practice. *NASN School Nurse, 31*(1), 45-53.
- Pianalto, A. M., & Wall, M. C. (2016). The effect of school-based nursing on health-related outcomes in children: A review of literature.
- Resmi Gazete. (2011, March 1st). Hastane enfeksiyonları ile mücadele yönetmeliği. *T.C. Resmi Gazete, Sayı 27861*. Retrieved from https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/03/20110301.htm
- Resmi Gazete. (2013, September 7th). Evde sağlık hizmetlerinin sunulmasına dair yönetmelik. *T.C. Resmi Gazete, Sayı 28758*. Retrieved from https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/09/20130907-4.htm
- Sutton, S., & White, S. (2024). The role of the school nurse in the UK: Where are we now? *Paediatrics and Child Health*.
- Troop, T., & Tyson, C. P. (2008). School nurses, counselors, and child and family support teams. *North Carolina Medical Journal, 69*(6), 484-486.
- Turan, U. D. C. K., & Hacımustafaoğlu, M. K. (2019). Çocuklarda coronavirus hastalığı (COVID-19): Çocuklarda farklılıklar ve yaklaşım. *COVID-19*, 81.
- Türk Tabipler Birliği. (2020). Retrieved August 10th, 2023, from https://www.ttb.org.tr/haber_goster.php?Guid=db80b9e4-e14b-11ea-90e8-43c0f9a13838
- Ulutaşdemir, N., Balsak, H., Çopur, E. Ö., & Demiroğlu, N. (2016). Halk sağlığı hemşireliğinin bir dalı: Okul sağlığı hemşireliği. *Turkiye Klinikleri Journal of Public Health Nursing-Special Topics, 2*(1), 121-124.
- Willgerodt, M. A., Tanner, A., McCabe, E., Jameson, B., & Brock, D. (2024). Public School Nurses in the United States: National School Nurse Workforce Study 2.0. The Journal of School Nursing, 10598405241253565.